21 05 2010

Kıbrıs 1963, asla unutulmasın diyerek...

 

 

ALPER TURGUT

 

 

Kıbrıslı yönetmen Derviş Zaim, -koşullar oluşmadığı için tam 14 yıldır ötelediği- memleketine dair, acı, buruk ve inadına gerçek bir yaşanmışlığı nihayet çekebildi. Adı; “Gölgeler ve Suretler”... Evet, Zaim, çatışmaların göbeğinde doğmuş, hatta sığınakta... Babası, olaylardan dolayı onu birkaç ay görememiş. Tarih 1963, ENOSIS, adanın Yunanistan’a ilhakı için EOKA’nın öncülüğünde Kıbrıslı Türklere saldırılar düzenledi. Birçok kişi yaşamını yitirdi,  Binbaşı Nihat İlhan’ın eşi ve çocukları öldürüldü. 1974 harekâtına giden süreç, başlamıştı.   

 

İşte Derviş Zaim, “ruh” ve “zihin” durumu olduğunu söylediği Kıbrıs’ın ve elbette doğduğu toplumun, artık acılarıyla yüzleşmesi gerektiğini söylüyor ve ekliyor; “İleriye bakmak için bazı şeyleri halının altına süpüremezsiniz. Eğer süpürürseniz onlar hep ortaya çıkar”. Çok düşük bütçeli Gölgeler ve Suretler, Zaim’in, Kıbrıs’ta çektiği ilk film. “Tabutta Röveşata”dan sonra Kıbrıs’ta “Via Beyrut” adlı projesini hayata geçirmek isteyen Zaim, 2003 öncesinde adada uygun bir zemin bulunmadığı için “Filler ve Çimen”e yönelmiş. 

 

Gölgeler ve Suretler’in yetkili yapımcılığını Sadık Ekinci, uygulayıcı  yapımcılığını Emre Oskay, sanat yönetmenliğini ise Elif Taşçıoğlu üstlendi. Filmin görüntü yönetmeni Emre Erkmen. Gölgeler ve Suretler’in oyuncu kadrosu Türk ve Rumlardan oluşuyor; Osman Alkaş, Settar Tanrıöğen, Erol Refikoğlu, Buğra Gülsoy, Hazar Ergüçlü, Popi Avraam, Ahmet Karabiber, Nadi Güler, Ekrem Yücelten, Cihan Tarıman, Cem Yardımcı, Konstantinos Gavriel ve Pantelis Antonas. Karpaz, Büyükkonuk, Gazimağusa halkı da çekimlerde yer aldı. Cenneti Beklerken’de minyatür, Nokta’da da hat sanatından yararlanan Zaim, Gölgeler ve Suretler’de Karagöz ve Hacivat’ı yani gölge oyununu kullanıyor. Yönetmenin gelecekteki projesi ise mimari olacak.

 

Gölgeler ve Suretler’in konusu kısaca şöyle; 1963’te Kıbrıs’ta başlayan olaylar sırasında bir genç kız (Ruhsar), Karagöz kuklacısı olan babasından ayrı düşüyor. Yıkılıp yakılan köylerden, daha güvenli olan kente kaçış macerası sırasında Ruhsar dönüşüyor, olgunlaşıyor. Yaşanan dostluklar ve savaş ortamı, Kıbrıs’ın hikâyesine ışık tutuyor. Film, Kıbrıs’ın Karpaz bölgesi ve Büyükkonuk Köyü’nde çekildi. 8 haftalık ön araştırma sürecinin ardından filmin çekimleri 5 haftada tamamlandı.

 

Filmde Hristo karakterine can veren Konstantinos Gavriel, Derviş Zaim ile çalışmaktan dolayı çok mutlu. O, Gölgeler ve Suretler’in hem Rum hem de Türk kesimi için önemli bir film olduğunu vurguluyor. Hristo, EOKA üyesi bir militan, aşırı milliyetçi ve Türkleri öldürüyor. Filmin başkarakteri Ahmet’in (Buğra Gülsoy) annesini vuran da o... Gavriel, “ Şunu itiraf etmem gerekiyor ki, genç bir aktörüm ve bu rolü oynamanın başta tehlikeli olduğunu düşündüm. Sonra bu tür önyargıları kırmak için cesur olmamız gerektiğine inandım. Film kötü bir şeyi değil, sadece gerçekleri anlatıyor. Her iki tarafın da yanlışları olduğundan bahsediyor” diyor.

 

Zaim, sezgileriyle hareket eden bir yönetmen ve Ruhsar’ı canlandıran 17 yaşındaki Hazar Ergüçlü’yü, Lefkoşa Belediye Tiyatrosu’nda bulmuş. Üstelik bırakın film setini, tiyatronun kursiyeri olan Hazar’ın henüz sahne deneyimi bile yok. Ancak Zaim, çıkan sonuçtan, Hazar ise böyle bir projede yer almaktan dolayı çok memnun. Hazar, heyecandan tir tir titreyerek senaryodan çok etkilendiğini ve Ruhsar’la duygusal anlamda bütünleştiğini belirtiyor. O, ağlamaklı; “Hem ailemden hem de kitaplardan bu konuyu biliyordum. Sonuçta bu benim ülkemin tarihi…”

 

Cumhuriyet Gazetesi

474
0
0
Yorum Yaz